Menü Kapat

Çocuklarda Fiziksel Aktivite

Çocukluğumu hatırlıyorum da, saatlerce koşup oynar yine de yorulmak nedir bilmezdim. Oysa şimdiki çocukları gözlemlediğim zaman maalesef aynı enerjiyi göremiyorum. Teknolojinin gelişmesiyle beraber çocukların TV ve bilgisayar başında geçirdikleri vakitler arttı. Dolayısıyla saklanbaç, kör ebe, yakan top gibi oyunlar unutuldu ve vaktinin çoğunu evde geçiren sedanter yaşayan ve buna bağlı olarak pek çok sağlık riski taşıyan çocuklarımız oldu.  

Peki, çocuklarda fiziksel aktivite nedir, neden bu kadar önemli ve çocuklarımıza bu alışkanlığı kazandırmak için neler yapabiliriz?


Fiziksel aktivite; iskelet kasları tarafından üretilen, dinlenme enerji harcamasına ek olarak enerji harcamasında önemli artış sağlayan vücut hareketleridir. Fiziksel aktivitenin temel özelliği kas kasılması nedeniyle enerji harcamasıdır. Fiziksel aktivite dediğimiz zaman sadece egzersiz ve spor dallarını düşünmeyin. Enerji harcamanızı sağlayan boş zaman aktivitelerini, iş aktivitelerini ve günlük hareketinizi de dâhil edebiliriz.
Çocukluk döneminde fiziksel aktiviteyi bu kadar vurgulamamızın en önemli sebebi: Bu dönemde yapılan fiziksel aktivitenin fiziksel, mental ve sosyal yönünden çocuklarımızı olumlu desteklemesidir. Çocukluk döneminde başlayan düzenli fiziksel aktivite çocuklarımızın kemik, kas ve eklem gelişimini olumlu yönde etkilemektedir. Özellikle toplam kemik yoğunluğuna ulaşmada, pubertal gelişim öncesinde fiziksel aktiviteye başlamanın daha etkili olduğu ortaya konmuştur. Fiziksel aktivite, son dönemde çocuklarda çok sık rastladığımız obezitenin gelişmesini engeller ve tedavisinde yardımcı destek sağlar. Ayrıca düzenli yapılan fiziksel aktivite çocuklarımızın hem kalp hem de akciğerlerinin fonksiyonlarının gelişimini sağlamaktadır. Yapılan son araştırmalara göre fiziksel egzersizin plazma insülin konsantrasyonunda azalmaya, insülin duyarlılığında artışa neden olduğu ve glukoz toleransını geliştirdiği de belirlenmiştir. Çocuklarımızın hareket yeteneğinin gelişmesi, anksiyete ve depresyon hislerinin kontrolü ve önlenmesi açısından da fiziksel aktivite çok önemlidir. Ayrıca çocuklarımızın kişilik gelişimlerinin olduğu bu süreçte spor yapan çocukların özgüven, başarı, sosyal iletişim ve dayanışma özelliklerinin arttığı gözlemlenmiştir. Buna ek olarak fiziksel aktivite yapan çocukların ilerleyen dönemlerde sigara, alkol ve uyuşturucu bağımlılığı ve şiddete olan eğilimlerinin daha az olduğu ortaya konmuştur. Çocuklarımızın düzenli spor yapması mental gelişimlerini desteklediği için gelecekteki akademik başarılarının artmasını da sağlamaktadır. Çocuklarımızın orta şiddette yaptıkları fiziksel aktiviteler büyüme hormonunu sentezini arttırarak boylarının uzamasına yardımcı olmaktadır. Tüm bu yararlarının yanı sıra, çocuklarımızın bu dönemde kazandıkları alışkanlıkları gelecekteki yaşam tarzlarını oluşturmaktadır.

Peki, bizler çocuklarımızın fiziksel aktivite yapmasını sağlamak için neler yapabiliriz?
Evet, çocuklarımızın fiziksel aktivite yapıyor olması çok büyük bir avantaj fakat çocuklar için verilecek egzersizin sıklığı ve şiddeti hakkında henüz çok net bir bilgi yok. Bu nedenle çok abartılı olmayacak şekilde haftada 3 kez, orta şiddette,20-30 dakikalık ağırlık kontrolü içinde her gün en az 60 dakikalık orta- yoğun şiddetteki egzersizler önerilmektedir. Aktivitelerin seçiminde çocuklarımızın keyifli vakit geçirdikleri aktivitelerin seçilmesi, devamlılık açısından çok önemlidir. Özellikle motivasyon bu yaş grubu çocukların yaptıkları aktiviteleri sürdürebilmesi için gereklidir. Her çocuğun spor yapabileceği süre farklıdır. Bu nedenle egzersiz süresini onların kapasitelerine göre ayarlamaya çalışın. Obez çocukların fiziksel aktivite programlarına katılımları daha azdır ve aktiviteyi bırakma oranları normal ağırlıktaki çocuklara göre daha fazladır. Bu nedenle özellikle obez çocuklar için egzersiz seçiminde enerji harcamasını çok arttırmayan aktiviteler dahi olsa, başlangıçta kabul edilmeli ve çocuğun egzersize karşı yeteneğinin olduğu güveninin kazandırılması sağlanmalıdır. Yapılan çalışmalarda, ağırlık kaldırma ve kas güçlendirmeye yönelik fiziksel aktivitelerin, optimal kemik kütlesine ulaşmada etkin olduğu belirtilmiştir. Bu nedenle egzersize erken dönemlerinde başlanmanın kemik kütlesi kazanımında daha etkin olduğu bilinmektedir.

Bizler diettime ailesi olarak çocuklarımızın gelecekte fiziksel ve mental olarak daha sağlıklı olmalarını önemsiyor ve onlara aktif olarak vakit geçirecekleri zaman ve alanları yaratmanızı siz anne babalara tavsiye ediyoruz. Bu konuda daha bilinçli olup, çocuklarımızın kabiliyetleri doğrultusunda çeşitli spor dallarına yönlendirebilmelisiniz.

Hepinize sağlıklı günler dilerim.